Afyonkarahisar Kalesi, tarih boyunca pek çok medeniyete ev sahipliği yapmış ve stratejik konumuyla dikkat çekmiştir. M.Ö. 1350 yılına kadar uzanan köklü geçmişi, kale duvarlarının ardında yatan hikayelerle doludur. Hititlerden başlayarak Roma, Bizans ve Selçuklu dönemlerine kadar birçok uygarlığın izlerini taşıyan bu yapı, zamanla farklı isimlerle anılmıştır. Afyonkarahisar'ın tarihi ve kültürel kimliğini şekillendiren bu kale, günümüzde de ziyaretçilerine geçmişin izlerini sunmaktadır.

Afyonkarahisar Kalesi'nin tarihi, M.Ö. 1350 yılına, Hitit İmparatoru II. Murşil dönemine kadar uzanır. Kale, o dönemde "Hapanuva" adıyla, askerlerin kışı geçirmesi amacıyla yapılmıştır. Bazı tarihi bilgiler:

• Roma ve Bizans dönemlerinde kale, Akroenos olarak anılmıştır.
• Selçuklu döneminde, Sultan I. Alaaddin Keykubat kaleyi onarmış ve içine mescit yaptırmıştır. Bu nedenle kale, "Karahisar-ı Sahip" olarak da adlandırılmıştır.
• Osmanlı döneminde, II. Selim, yörede afyon yetiştiği için kaleye "Afyonkarahisar" adını vermiştir.
• Kurtuluş Savaşı sırasında, Afyonkarahisar, Başkomutanlık Karargâhı olmuş ve Büyük Taarruz burada gerçekleşmiştir.

Kale, tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış ve stratejik önemi nedeniyle defalarca güçlendirilip yenilenmiştir.